Diabetes Mellitus Type 2 (T2DM) is een chronische ziekte; eentje waarbij het risico op complicaties groter wordt door ontregelde glucosewaarden. Mensen met deze vorm van diabetes hebben hulp nodig om meer grip te krijgen op de diabetes.

Wat helpt?

Een belangrijke factor die winst kan opleveren bij T2DM? Een gezondere leefstijl! Helaas ontbreekt de tijd in de gezondheidszorg om patiënten hier optimaal in te begeleiden.

Vooronderzoek maakte duidelijk dat mensen met T2DM:

• te weinig gezonde voeding binnenkrijgen volgens de norm
• te weinig gezond bewegen, volgens de norm
• geen kennis hebben over de voordelen van een gezonde leefstijl

De oplossing: Diameter

ZGT, de Universiteit Twente en Roessingh Research and Development (allen partner van Vitaal Twente) ontwikkelden de Diameter app. Een gepersonaliseerde diabetescoach. Deze app helpt mensen met diabetes type 2 de glucosewaarde op peil te houden. De app wordt nu doorontwikkeld in samenwerking met Ancora Health.

Over de digitale, gepersonaliseerde diabetescoach

De coach – de Diameter – monitort glucosewaarden, lichaamsbeweging, hartslag, voeding en medicatie doorlopend. Op dit moment proberen de betrokkenen de app te personaliseren; bijvoorbeeld door berichten meer af te stemmen op iemands persoonlijke situatie én op omgevingsfactoren zoals het weer. Gebruikers krijgen berichten die passen bij hun situatie. Zo houden ze de glucosewaarden gemakkelijker binnen de streefwaarden. Hierdoor ondersteunt de app de mensen in het maken en volhouden van verantwoorde keuzes.

• Mensen voeren via de Diameter hun voeding in en koppelen een activiteitentracker (Fitbit).
• App stuurt 10 weken 2x per dag motiverend/informerend bericht over voeding en/of activiteit.
• Gebruikers kunnen doelen stellen rondom voeding of activiteit. Zoals stappendoel, fietsdoel, of voedingsdoel.
• Bij voedingsdoel kiest de gebruiker voor ‘minder ongezond eten’ of ‘gezonder eten’.
• Gebruikers krijgen iedere week terugkoppeling over het doel. Als het doel niet gehaald is, vraagt digitale coach waarom niet.

Verwachting: beter gevoel

We verwachten dat patiënten voordelen merken op de korte termijn (groter gevoel van welbevinden) én lange termijn (verminderde kans op complicaties). Het bewijs hiervoor? Dat komt van vragen over het gevoel van welbevinden, metingen van de glucosevariabiliteit en de blik op de eindpunten.

Stand van zaken: doorontwikkelen van de app

• De eerste versie van de app is uitvoerig getest met mensen die onder behandeling zijn bij ZGT.
• Inzicht in gebruiksvriendelijkheid en effecten van de app op eet- en beweeggedrag en bloedsuikerwaarden. Wat werkt wel, wat werkt niet.
• Ancora Health gaat het digitale zorgpad verder ontwikkelen en professionaliseren.
• Het digitale zorgpad zal vanaf begin 2024 ingezet worden binnen ZGT. Zij vragen eerst een kleine groep patiënten om met de app te werken.

Vervolg op pilotstudie: Diameter-1 studie

Naast de hierboven genoemde stand van zaken loopt op dit moment de Diameter-1 studie. Dit is een vervolg op de pilotstudie die aan dit project vooraf ging. Doel: de ervaringen en de eerste effecten op leefstijl en gezondheid verkennen. De studie is voor mensen die een behandeling krijgen in ZGT of in de eerste lijn. Zij gebruiken de Diameter app (incl. Fitbit en Freestyle Libre) voor een half jaar. De zorgverleners gebruiken de inzichten uit de gemeten waarden ook om feedback en adviezen te geven op gebied van hun leefstijl.

Wat vooraf ging: pilotstudie en onderzoek

De Diameter-studie is gestart met een pilot met 9 personen. Deze groep mensen gaven de Diameter een 7.5 uit 10. Ze vinden de inzichten van de Diameter erg bijdragen. Wel vonden zij invoeren van voeding beperkt en missen zij gepersonaliseerde berichten vanuit de gemeten data. Een testgroep heeft vervolgens een half jaar de Diameter, een Fitbit en 5 Freestyle Libre-sensoren gebruikt.

Samenwerking

De partijen binnen dit project werken ook samen met TNO.

Dit project wordt mogelijk gemaakt door: 

• Diabetesfonds
• ZonMW

Dit is de stand van zaken per najaar 2023.

The post De Diameter app: leefstijl verbeteren van diabetespatiënten appeared first on Vitaal Twente.

De sokken helpen bij motorische problemen, vooral bij ‘freezing of gait’, oftewel FOG. Dit is een situatie waarin iemand plotseling de volgende stap niet kan zetten, wat vallen veroorzaakt.

Euregionale samenwerking

Het project is een samenwerking van partijen aan beide kanten van het Euregio-gebied. De leiding is in handen van de universiteit van Münster. Zij werken nauw samen met de Universiteit Twente en MST (beide partners van Vitaal Twente).

Meer weten?

Lees het hele artikel op de website van Tubantia.

The post Trillende sok voor parkinsonpatiënten: 4 miljoen subsidie appeared first on Vitaal Twente.

De Nierstichting investeert 750.000 euro in het project, het Nationaal Groeifonds subsidieert 20 miljoen euro en ruim 17 miljoen euro wordt beschikbaar gesteld door andere betrokken partijen.

Meer weten?

Lees het hele artikel op de website van de UTwente.

The post Nieuwe tech-oplossingen voor toekomstige nierpatiënten appeared first on Vitaal Twente.

The post ‘Denktank’ voor zorginnovatie bij MST appeared first on Vitaal Twente.

Het hoe en wat van actieonderzoek

Om te beginnen licht Kira toe wat actieonderzoek is. “Dit is een vorm van participatief onderzoek. Dus onderzoek dat je in de praktijk houdt, samen met mensen die hiervoor relevant zijn.” Belangrijkste  kenmerken? De alsmaar doorlopende en veranderende fases van planning, actie en reflectie. Door het nauwe contact met de praktijk vergroot actieonderzoek de kans dat een project of verandering, zoals de implementatie van nieuwe zorgtechnologie, standhoudt.

Zelfde onderzoeksrichting, veel vragen

Er zijn enkele aanleidingen voor het kersverse netwerk dat zij en collega Ruben deze maand oprichten. “Ik sta aan het eind van mijn promotieonderzoek naar actieonderzoek. Zo kwam ik in contact met collega Ruben Veltman, die net met promotieonderzoek hiernaar begon; in zijn geval bij Saxion. We vonden het fijn kennis met elkaar uit te wisselen.” Op zijn beurt hield Ruben vlak voor de zomer een online presentatie bij Vitaal Twente over actieonderzoek. Hier kwamen veel mensen op af.

Van eilandje naar netwerk

Wat tijdens de bijeenkomst van Vitaal Twente bleek? “Iedereen is op een eilandje met dit onderwerp bezig en vindt het fijn om ervaringen uit te wisselen.” Zelf werkte Kira met veel stakeholders aan haar onderzoek. Ze reflecteerde naar Ruben wat er goed en niet goed ging en wat ze hieruit konden leren voor vervolgonderzoek. Vaker sparren over hoe collega’s actieonderzoek doen en of ze tips hebben op bijvoorbeeld literatuurgebied bleek ook bij anderen welkom.

Zo krijg je draagvlak

“Bij Roessingh Research and Development doen we onderzoek naar implementatie van wearables; zorgtechnologie die je bij je draagt, op je lichaam of in je kleding. Wat is er nodig om hiervoor zo veel mogelijk draagvlak te krijgen? Een van de onderdelen van actieonderzoek is om dan de mensen die het gaan dragen, erbij te betrekken. Je vertelt ze onder meer wat we gaan doen en  hoe we dat gaan doen. Zo voorkom je dat ze denken: ‘Hé, er ligt iets en ik weet er niets van!’

3 themabijeenkomsten

In haar promotieonderzoek keek Kira naar het doen van actieonderzoek. En naar hoe je onderzoekers hierbij kunt ondersteunen om dit lokaal toe te passen. Welke behoeften zijn er? En hoe betrek je mensen actief? In het nieuwe netwerk wil ze onderzoekers vragen wat er al is en wat zij nodig hebben om met actieonderzoek te werken. “In september houden we een kick-off bijeenkomst voor iedereen die interesse heeft. Daarna volgen tot eind van dit jaar nog 3 themabijeenkomsten met het netwerk.”

Veranderen ná toestemming – hoe doe je dat?

Een van de thema’s die wellicht aan de orde komen? “Ethische toestemming. Soms veranderen dingen immers tussendoor, maar vooraf is dat niet allemaal te benoemen naar stakeholders die toestemming gaven voor hun medewerking. Ik hoor graag hoe anderen dit tot nu toe aanpakken.”

Toolkit in december

Na de laatste themabijeenkomst wil ze in januari het liefst iets kunnen presenteren, een soort toolkit. Misschien wel met een handleiding, stappenplan of checklist en andere informatie. “Ook kijken we dan of we dit een vervolg geven, net zoals nu al met refereersessies binnen Vitaal Twente gebeurt.” Naar verwachting zullen er veel mensen van verschillende praktijk- en onderwijsinstellingen aansluiten bij het netwerk. Zoals van Saxion, UT, Roessingh en andere organisaties.

Meer weten? Aanmelden?

Mail je vragen en/of aanmelding naar k.oberschmidt@rrd.nl.

Over kartrekkers/onderzoekers Kira Oberschmidt en Ruben Veltman van de TAO Hub

Ruben is docent-onderzoeker bij Saxion en PhD student e-healthimplementatie bij Tactus Verslavingszorg. Kira is junior researcher bij Roessingh Research and Development. Net als Ruben is ze ook verbonden aan de Universiteit Twente voor promotieonderzoek.

The post Netwerk voor actieonderzoek e-health beloond appeared first on Vitaal Twente.

Hoe loopt het zorgpad voor mensen met COPD tot nu toe?

“De huisarts doet onderzoek en kijkt wat er nodig is voor de patiënt. Sommige huisartsen zoeken hiervoor al samenwerking met fysio- en ergotherapeuten, anderen doen dat nog wat minder. Vanuit de huisartsenpraktijken worden gespecialiseerde longwijkverpleegkundigen tot nu toe niet ingezet; dit kan wél van meerwaarde zijn voor een deel van de patiënten. Ook beschikbare informatie en onderzoeken bij de patiënten uitwisselen, kunnen beter. Zo is bijvoorbeeld informatie van een fysiotherapeut vaak niet beschikbaar bij verwijzing naar de longarts. Als de longarts niet weet dat een fysiotherapeut al onderzoek deed, dan vraagt de arts opnieuw dezelfde onderzoeken aan.”

Welke doel heb je met dit project?

“We willen dat professionals weten: wat kun je allemaal inzetten voor deze patiënten met een complexe zorgvraag? En hoe kun je samenwerken? Het is niet leuk voor patiënten om steeds hetzelfde verhaal te doen. Ook scheelt het tijd voor zorgprofessionals als hun zorg beter op elkaar is afgestemd. Zorgleners moeten beter weten wat er mogelijk is aan ondersteunende zorg én beter met elkaar communiceren.”

Hoe helpt zorgtechnologie hierbij?

“De huisartsen maken sinds 1 augustus gebruik van VIPLive als systeem om op een veilige manier informatie tussen zorgverleners en eventueel met de patiënt te delen. In dat systeem willen we monitorinformatie toevoegen. Hiervoor moeten we in de bestaande rapportages een aantal dingen aanpassen; in de software dus.

Daarnaast bestaan er blaasapparaatjes, net zoals bij de alcoholtest. Als de huisarts deze blaastesten, FEV1/FEV6-meters, bij de patiënt gebruikt, ziet deze vaak al of de waardes passen bij COPD, astma of een andere longaandoening. Ongeveer 20 procent van de mensen die nu nog het zorgpad voor COPD ingaan, gaat dat onnodig. Dat voorkom je op basis van de screening met de blaastest. Als je COPD meteen kunt uitsluiten, geeft dat de patiënt ook duidelijkheid. Artsen hebben deze blaastesten echter nog niet. We zijn dan ook erg blij met de voucher van Vitaal Twente. Hiermee kunnen de blaastesten aangeschaft worden en kunnen we de softwareaanpassing doen.”

Waar loopt dit project? En om hoeveel patiënten gaat het?

“Het project loopt in het werkgebied van ZGT, dus rondom Almelo en Hengelo. Tegelijkertijd hebben we ook afstemming met Enschede, het werkgebied van MST. We willen dit project implementeren in Almelo en Hengelo en delen de resultaten met Enschede. Het gaat om mensen met COPD en een hoge ziektelast. Dat zijn er per huisartsenpraktijk zo’n 5 tot 10. COPD-patiënten kunnen nooit volledig genezen, wel is de inzet om hun situatie stabiel te houden. Wij werken binnen dit project aan gedragsverandering bij professionals. Doel: het werken aan stabilisatie leuk te maken en meer samenwerking hiervoor te bereiken.”

Gedragsverandering, hoe werk je hieraan?

“Elke huisartsenpraktijk heeft de vrijheid in te richten hoe zij de COPD-patiënten gaat ondersteunen: zelf met de patiënt aan de slag óf de praktijkondersteuner – de POH – veel inzetten. Wie het ook doet, het moet gaan draaien om samenwerking met bijvoorbeeld de fysiotherapeut en gespecialiseerde longwijkverpleegkundige. De POH’s vinden het zoeken naar motivatie bij patiënten vaak al leuk en hebben hiervoor vaak ook meer tijd dan de huisarts. Dus als die huisarts het niet kan doen, dan is het ook op zijn plek bij die POH’s; zij worden belangrijk in dit zorgpad.”

Wat is de volgende stap?

“Op 5, 14 en 18 september houden we digitale informatiebijeenkomsten voor professionals. Hiervoor hebben we al meer dan 50 aanmeldingen. Natuurlijk van POH’s en huisartsen; daarnaast van fysiotherapeuten, longartsen, verpleegkundigen uit het ziekenhuis en – al dan niet gespecialiseerde – wijkverpleegkundigen. Ook diëtisten, apothekers en specialisten ouderengeneeskunde staan op de lijst. Eind september verspreiden we bovendien de blaastesten en passen we de software aan om te monitoren.

Sinds augustus maken we al werkafspraken hoe je informatie van patiënten met COPD in VIPLive verwerkt. Na 18 september is voor iedere beroepsgroep daarnaast een informatiepakketje beschikbaar. Toch is onze boodschap aan iedereen nu: je hoeft hier niet op te wachten, met samenwerken kun je vandaag al beginnen. We hopen dat de zorg en de patiënten snel vooruitgang merken. “

Dit zijn de partijen achter Zorg voor Morgen

Dit is een programma van/samenwerkingsverband tussen:

• ziekenhuis ZGT
• huisartsenzorg Twente
• VVT-aanbieders ZorgAccent, Carintreggeland en TriviumMeulenbeltzorg
• Menzis

Nergens in Nederland lijkt een dergelijke samenwerking al actief te zijn voor lijnloze COPD-zorg.

In de stuurgroep lijnloze COPD zitten:

• longarts
• huisarts
• POH
• gespecialiseerde longwijkverpleegkundige
• wijkverpleegkundige
• fysiotherapeut
• apotheek

The post Geld voor technologie bij lijnloze COPD – 6 vragen aan Alette van Dijk appeared first on Vitaal Twente.